Winnaar Erfgoedprijs 2022

Op 27 november 2022

Het Stedelijk Museum Hoogstraten wint de Erfgoedprijs 2022 ter waarde van € 10.000, voor het project Den Ouden Koolhof.

De provincie Antwerpen lanceerde in 2022 opnieuw een oproep voor de jaarlijkse erfgoedprijs, met focus op Onroerend Erfgoed. 6 genomineerden maakten kans op een prijzenpot van € 20.000. De winnaar krijgt € 10.000 en 2 laureaten worden beloond met elk € 5.000.

Het onroerend erfgoed in onze provincie kan duidelijk rekenen op geëngageerde liefhebbers met een brede kijk op de zaak. Van het eeuwenoude landschap van de Netevallei tot een moderne, 20ste-eeuwse kerk; de onderwerpen van deze editie waren even divers als de indieners. De jury selecteerde een erepodium waarbij de inzet van vrijwilligerswerking en de grote impact van eerder kleinschalige projecten in de verf wordt gezet.

Project: Den Ouden Koolhof.

Wanneer in 2019 de buxusmot de siertuin van het stedelijk museum aantaste, werd besloten het over een andere boeg te gooien. Na grondig wetenschappelijk onderzoek bleek deze conventstuin historisch bekend te staan als het ‘koolhof’. Er werd dan ook beslist deze historische groententuin te herstellen. Als extra trekpleister voor het begijnhof vertelt ze niet enkel een erfgoedverhaal, maar is ze vandaag ook maatschappelijk relevant.

Luk Lemmens, gedeputeerde bevoegd voor Erfgoed: Dit is een echt voorbeeldproject, een eye-opener, een project dat gedeeld mag worden, zeker met de andere begijnhoven in Vlaanderen. De jury apprecieerde zowel de correcte omgang met het erfgoed, gebaseerd op grondig wetenschappelijk onderzoek, maar tevens de ecologisch verantwoorde wijze waarop wordt omgesprongen met een historische tuin. Het sociale aspect door de samenwerking met VELT geven dit project bovendien ook een hoge maatschappelijke relevantie. Deze prijs is dan ook een pluim op de hoed van alle betrokkenen: het stedelijk museum, de stad Hoogstraten, VELT vzw, Erfgoed Noorderkempen en de vele vrijwilligers.

Laureaten Erfgoedprijs 2022:

Turnhout, Tur’Nouveau: red de sgraffito-decoraties van Paul Cauchie (1875-1952)

De vereniging Tur’Nouveau zet zich in voor bijzonder kwetsbaar erfgoed: de zogenaamde sgraffito-decoraties op de prachtige art-nouveaupanden die Turnhout rijk is. Ondertussen breidt de werking ook uit naar andere gemeenten in de provincie. De jury apprecieert dat dit project inzet op zowel inventarisatie, onderzoek, sensibilisering van eigenaars als publiekswerking. Bovendien wordt samengewerkt met diverse en juiste actoren in het veld. Dit vaak onzichtbare erfgoed krijgt door de inspanningen van vrijwilligers letterlijk weer kleur. 

Antwerpen, Konhef vzw: de ontdekking van het grootste verborgen monument van Antwerpen: de Spaanse citadel

Bij de renovatie van het historische pakhuis waarin Konhef gevestigd is, kwamen restanten van de 16de-eeuwse citadelmuur tevoorschijn. In plaats van deze archeologische restanten opnieuw te bedekken – of erger – te verwijderen, koos de eigenaar ervoor ze te valoriseren en te ontsluiten. De jury looft dan ook dit niet-evidente privé-initiatief; een kleinschalig maar verrassend project. Archeologisch erfgoed verdwijnt meestal na de opgraving, maar in dit geval had de initiatiefnemer een duidelijke erfgoedreflex; met de juiste partners en op een goed onderbouwde wijze wordt deze te weinig bekende bladzijde van de Antwerpse geschiedenis, die op geen andere plek in de stad nog zichtbaar is, met het publiek gedeeld. 

Jury Erfgoedprijs 2022 Provincie Antwerpen:

  • de heer Mario Baeck, secretaris van de vzw Wintertuin Ursulinen, Sint-Katelijne-Waver 
  • de heer Gilles Facon, directeur bij Toerisme Provincie Antwerpen 
  • mevrouw Anouk Stulens, operationeel directeur van de Alamire Foundation, Internationaal Centrum voor de Studie van de Muziek in de Lage Landen 
  • mevrouw Leni Thiers, erfgoedconsulent bouwkundig erfgoed bij het Agentschap Onroerend Erfgoed, Vlaamse overheid
  • de heer Luk Lemmens, gedeputeerde en juryvoorzitter

Beleidsverantwoordelijke: Luk Lemmens (N-VA), gedeputeerde bevoegd voor Erfgoed.

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is